Της Βαρβάρας Ζούκα
vzouka@makthes.gr

Υπό το πρίσμα της οικονομικής ύφεσης, εξαιρετικά δυσοίωνο προδιαγράφεται το εργασιακό μέλλον για γιατρούς και δικηγόρους, ενώ σε πρόσκαιρη κάμψη εκτιμάται ότι θα βρεθούν και δεκάδες άλλα επαγγέλματα, μεταξύ των οποίων αυτά του αρχιτέκτονα και του πολιτικού μηχανικού.
Αντιστροφή του κλίματος προς μια θετική κατεύθυνση για την κρίσιμη περίοδο των επόμενων ετών καταγράφεται σχεδόν αποκλειστικά για τα επαγγέλματα που συνδέονται με το περιβάλλον και την ενέργεια, ενώ σίγουρη επαγγελματική αποκατάσταση προσφέρουν παραδοσιακά οι αστυνομικές και οι στρατιωτικές σχολές.
Οι εκτιμήσεις σχετικά με τις προοπτικές των επαγγελμάτων που συνδέονται με τις σπουδές στα ΑΕΙ και στα ΤΕΙ της χώρας διατυπώνονται στο πλαίσιο έρευνας του καθηγητή του Πανεπιστημίου Πειραιά Θεόδωρου Κατσανέβα και της επιστημονικής του ομάδας.

Για δασκάλους και νηπιαγωγούς
Μεταξύ των ειδικοτήτων που συνδέονται με τις σχολές του πρώτου και του δεύτερου επιστημονικού πεδίου, αυτή των δασκάλων φαίνεται πως εξακολουθεί να παρουσιάζει ευοίωνες προοπτικές όσον αφορά την επαγγελματική αποκατάσταση.
Αντίθετα, σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας συμβούλων εκπαίδευσης και σταδιοδρομίας Employ ΟΕ, οι προοπτικές απορρόφησης των νηπιαγωγών διαγράφονται δυσοίωνες, παρά τις μικρές “ανάσες” που θα δώσουν η υποχρεωτική διετής προσχολική εκπαίδευση και η αύξηση των ολοήμερων νηπιαγωγείων. Είναι ενδεικτικό ότι, βάσει των στοιχείων της συγκεκριμένης έρευνας, ο αριθμός των εγγεγραμμένων νηπιαγωγών είναι εννέα φορές μεγαλύτερος σε σχέση με τις καταγεγραμμένες ανάγκες για μόνιμους διορισμούς.

Σε δεινή θέση οι φιλόλογοι
Αρνητικοί, εξάλλου, καταγράφονται οι δείκτες για μια σειρά ειδικοτήτων που συνδέονται με τις θεωρητικές σπουδές. Σε δεινή θέση περιέρχονται οι φιλόλογοι -τόσο της ελληνικής όσο και των ξένων γλωσσών-, οι αρχαιολόγοι, οι θεολόγοι, οι ιστορικοί, οι ανθρωπολόγοι, οι κοινωνιολόγοι και οι πολιτικοί επιστήμονες.
Δυσοίωνες καταγράφονται οι προοπτικές επαγγελματικής αποκατάστασης και για τους γεωγράφους, τους γεωλόγους, τους βιολόγους και τους χημικούς. Για τους τελευταίους, πάντως, υπάρχουν δυνατότητες διεξόδων σε άλλα επαγγέλματα, όπως σε αυτό του ιατρικού επισκέπτη.
Σε ό,τι αφορά τους μαθηματικούς και τους φυσικούς εκτιμάται ότι πολύ δύσκολα θα καταφέρουν να απορροφηθούν στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, αλλά υπάρχουν δυνατότητες διεξόδου σε άλλους τομείς και κυρίως σε αυτόν της πληροφορικής.

“Σκούρα” για τους δικηγόρους
Σκούρο μοιάζει το τοπίο για τους δικηγόρους, αλλά και για τους δημοσιογράφους, καθώς διατυπώνεται η γενική άποψη ότι στους συγκεκριμένους κλάδους υπάρχει μεγάλος κορεσμός, με αποτέλεσμα να κρίνεται εξαιρετικά δυσχερής η εισχώρηση νέων ανθρώπων στην αγορά εργασίας χωρίς οικογενειακά ή φιλικά ερείσματα.
Αρνητικά εξελίσσεται η απορροφητικότητα στην αγορά εργασίας για τους γυμναστές και τους ψυχολόγους, οι οποίοι πάντως, μετά τη δύσκολη τετραετία που έρχεται, μπορούν να διατηρούν μια συγκρατημένη αισιοδοξία για τα επόμενα πέντε έως δέκα χρόνια.

Την “πληρώνουν” τέχνη και ιατρική
Οι επιπτώσεις της γενικευμένης οικονομικής κρίσης εκτιμάται ότι θα γίνουν ιδιαιτέρως αισθητές στα επαγγέλματα που σχετίζονται με την τέχνη, όπως είναι ενδεικτικά αυτά των θεατρολόγων, των θεωρητικών της τέχνης, των ηθοποιών, των κινηματογραφιστών και των μουσικολόγων.
Σε κρίση όμως βρίσκονται και τα επαγγέλματα των γιατρών, των οδοντιάτρων και των φαρμακοποιών, για τα οποία μάλιστα οι αρνητικές εκτιμήσεις δεν περιορίζονται μόνο στην κρίσιμη περίοδο της οικονομικής ύφεσης, αλλά εξελίσσονται σε βάθος δεκαετίας.
Παρά την κάμψη που γνωρίζουν οι βασικές ιατρικές ειδικότητες, διάφορα άλλα επαγγέλματα που σχετίζονται με τον ευρύτερο κλάδο μοιάζουν να έχουν αρκετά θετικές προοπτικές. Ευοίωνο προδιαγράφεται το εργασιακό μέλλον για τους κτηνιάτρους, τους βιοτεχνολόγους, τους τεχνολόγους ιατρικών εργαστηρίων, τους οδοντοτεχνίτες, τους διαιτολόγους, τους τεχνολόγους ραδιολογίας - ακτινολογίας, τους φυσικοθεραπευτές, τους επισκέπτες υγείας, τους λογοθεραπευτές, τις μαίες και τους νοσηλευτές.

Σίγουρο μέλλον για στρατιωτικούς
Σίγουρη λύση, καθώς προσφέρουν την εργασιακή ασφάλεια της μονιμότητας στον δημόσιο τομέα, εξακολουθούν να αποτελούν οι στρατιωτικές και οι αστυνομικές σχολές, όπου άλλωστε καταγράφονται παραδοσιακά πολύ υψηλές βάσεις εισαγωγής.
Καλές προοπτικές εργασιακής αποκατάστασης διατηρούν ακόμη οι πλοίαρχοι και οι μηχανικοί εμπορικού ναυτικού. Τα επαγγέλματα ωστόσο που σχετίζονται με τη ναυτοσύνη φαίνεται πως δεν είναι ιδιαίτερα δημοφιλή μεταξύ των νέων.

Τα επαγγέλματα της γης
Ικανοποιητικές προοπτικές στην εποχή της “πράσινης ανάπτυξης” εκτιμάται ότι συγκεντρώνουν τα λεγόμενα επαγγέλματα της γης, αλλά και της θάλασσας, όπως για παράδειγμα αυτά των γεωπόνων, των τεχνολόγων θερμοκηπίων και ανθοκομίας, καθώς και των ιχθυολόγων.
Θετικοί δείκτες καταγράφονται ακόμη και για λιγότερο διαδεδομένες ειδικότητες, όπως αυτές των αγροτοοικονομολόγων και των περιβαλλοντολόγων.

Στην πρώτη γραμμή οι πληροφορικοί
Υψηλή απορροφητικότητα διατηρούν τα επαγγέλματα που σχετίζονται με τον τομέα της πληροφορικής, αν και δεν αποκλείεται λόγω της οικονομικής κρίσης να υπάρξει μερική κάμψη για το διάστημα των επόμενων δύο έως τεσσάρων ετών. Ο κίνδυνος αυτός είναι διπλά ορατός για τους πληροφορικούς που απασχολούνται στην εκπαίδευση.
Ικανοποιητικές προοπτικές θεωρείται ότι υπάρχουν και για τους οικονομολόγους, αλλά σε ένα βάθος πέντε έως δέκα ετών. Στην παρούσα χρονική και οικονομική συγκυρία, όμως, υπολογίζεται ότι θα υπάρξουν προβλήματα απορρόφησης στην αγορά εργασίας των αποφοίτων οικονομικών σχολών. Μεγαλύτερη δυναμική φαίνεται πως συγκεντρώνουν οι ειδικότητες των φοροτεχνικών - λογιστών και των κοστολόγων, ενώ κάμψη παρουσιάζεται σε αυτές του μάνατζμεντ, του μάρκετιγκ και των δημοσίων σχέσεων.

Οι ευχάριστες εκπλήξεις των ΤΕΙ
Θετικό πρόσημο σε ό,τι αφορά τις δυνατότητες επαγγελματικής αποκατάστασης των αποφοίτων τους καταγράφεται σε αρκετές σχολές των ΤΕΙ.
Στο επίπεδο του πρώτου επιστημονικού πεδίου ορισμένες από αυτές είναι των κοινωνικών λειτουργών και της κοινωνικής εργασίας, των συστημάτων πληροφορικής αρχειοθέτησης και των βρεφονηπιαγωγών.
Στο δεύτερο επιστημονικό πεδίο εντάσσονται μεταξύ των άλλων οι βρεφονηπιοκόμοι, οι τεχνολόγοι περιβάλλοντος και οικολογίας, καθώς και οι δασοπόνοι, ενώ στο τρίτο επιστημονικό πεδίο θετικές προοπτικές επαγγελματικής αποκατάστασης καταγράφονται για τα επαγγέλματα του ευρύτερου ιατρικού κλάδου.
Σε ό,τι αφορά το τέταρτο επιστημονικό πεδίο, ευοίωνο προδιαγράφεται το εργασιακό μέλλον για τους τεχνολόγους γραφικών τεχνών, τους τεχνολόγους ανακαίνισης κτιρίων, τους τεχνολόγους έργων υποδομής, τους ηλεκτρολόγους και ηλεκτρονικούς, τους τεχνολόγους μηχανολόγους, τους τεχνολόγους αυτοματισμού, τους πληροφορικούς επιχειρησιακού σχεδιασμού, τους σχεδιαστές επίπλων, τους τεχνολόγους ιατρικών οργάνων, τους τεχνολόγους βιολογικής γεωργίας και τροφίμων, τους τεχνολόγους υδατοκαλλιεργειών και αλιείας, τους οινολόγους κ.ά.
Στο πέμπτο επιστημονικό πεδίο θετικές προοπτικές υπάρχουν για τα στελέχη διαχείρισης πληροφοριών, τα στελέχη τυποποίησης και διακίνησης προϊόντων, τους οικονομολόγους υγείας και διοίκησης, τους λογιστές, τα στελέχη τουριστικών επιχειρήσεων και τους πληροφορικούς.