Της Μαρίας Νικολάου 



“Χωρίς δικαστική απόφαση που να προσδιορίζει το ιδιοκτησιακό καθεστώς και την έκταση, πώς έγιναν οι ανταλλαγές και για ποιο πράγμα έγιναν;”, αναρωτιέται ακόμη και σήμερα ο μηχανικός Κώστας Πετούσης, υπεύθυνος για τους αναδασμούς που πραγματοποιήθηκαν στα αγροκτήματα της περιοχής που διεκδίκησε η μονή Βατοπεδίου.

Από το 1927 που ξεκίνησαν οι διανομές υπέρ των ακτημόνων, το κράτος προέβη σε απαλλοτριώσεις ορισμένων αγροκτημάτων. Η επιτροπή απαλλοτριώσεων έκανε τις αποτυπώσεις. Ό,τι αποφάσεις πήρε η γενική διοίκηση Θράκης τότε, υλοποιήθηκαν. Από την αρχική διανομή μέχρι και το 1998 που τελείωσε ο αναδασμός της Σάλπης και της Καλλίστης δεν παρουσιάστηκε ούτε ένα χαρτί διεκδίκησης, από το 1927 μέχρι το 1998. Το 2000 κυρώθηκε ο αναδασμός, βγήκαν οι τίτλοι και δόθηκαν στον κόσμο. Το 1992 εγκαταστάθηκαν στη μονή Βατοπεδίου οι καλόγεροι από την Κύπρο. Το 1997 άρχισαν να περιοδεύουν στην περιοχή, στην Λίμνη. Το 2001, μετά την κύρωση του αναδασμού, ολοκληρώθηκε το “τόξο” των αναδασμών στην περιοχή Γλυκονέρι- Σάλπη και Καλλίστη. Το διάγραμμα του τοπογραφικού σχεδίου που παρουσίασαν στο δικαστήριο, όμως, “άγγιζε” και τον Ίασμο, τη Διαλαμπή, το Κοπτερό, τους Αμαξάδες, όλα αγροκτήματα ακτημόνων. Μέσα σʼ αυτό το τοπογραφικό διάγραμμα ήταν και η Αναστασιούπολη, αρχαιολογικός χώρος περί τα 110 στρμ. Έγινε ένα “παιχνίδι”, άφησαν πρώτα να ολοκληρωθούν οι αναδασμοί, να αναβαθμιστεί η αξία της γης, και μετά να έρθουν και να γνωστοποιήσουν τις διεκδικήσεις τους.



“Περιοδείες” από το 2001

Το 2001 - 2002 έγιναν οι πρώτες κρούσεις. Άρχισαν να περιοδεύουν την περιοχή με χρυσόβουλα και άλλα χαρτιά, και να ψάχνουν περιουσιακά στοιχεία. Από το 1992 μέχρι το 2002 ανέπτυξαν μια έντονη δραστηριότητα, με αποκορύφωμα τη διάθεσή τους να βγάλουν τον κόσμο έξω από τα χωράφια τους.



Εσείς με απόφαση τίνος παρουσιάσατε τα αληθινά στοιχεία στο δικαστήριο; Το 2003 είχε ειδοποιήσει ο κ. Χειμωνάς ότι χρειάζεται έναν τοπογράφο να παρίσταται στο δικαστήριο, για να το διαφωτίσει . Έστειλαν εμένα και επί τέσσερις μήνες μελέτησα όλο το αρχείο. Οι μοναχοί διεκδικούσαν περιοχές και στο Φανάρι, συνολικά 25.800 στρέμματα. Παρουσιάσαμε στο δικαστήριο, εφαρμόζοντας το διάγραμμα του πατέρα Δημήτρη Βασιλειάδη και ταυτίσαμε το διάγραμμα αυτό με τα αγροκτήματα, για να βγάλουμε καλλιεργήσιμες εκτάσεις, δασώδεις, δασικές, ελώδεις, αρχαιολογικούς χώρους και ό,τι άλλο υπήρχε και τα κάναμε πινάκια για να βγάλουμε τις αναλογίες. Προσκομίστηκαν στο δικαστήριο τα πινάκια. Το τοπογραφικό διάγραμμα των μοναχών στο δικαστήριο το κατέρριψα, γιατί είναι με GPS, ενώ οι βυζαντινοί πάντα οριοθετούσαν με ευθείες νοητές γραμμές και σταθερά σημεία. Φτάσαμε το 2003 στο δικαστήριο. Ο αρχαιολόγος κ. Τσουρής υποστήριξε ότι δεν ισχύουν τα χρυσόβουλα, γιατί δόθηκαν το 1080, μεσολάβησε η Τουρκοκρατία και μετά ήρθε το ελληνικό κράτος, όλες οι εκτάσεις περιήλθαν σʼ αυτό.



Υπήρχε παλιότερα διεκδίκηση της περιοχής από τη μονή; Ψάχνοντας όλα τα στοιχεία, από το 1927 μέχρι και το 2008 που έγιναν οι αναδασμοί, βλέπουμε ότι δεν υπάρχει ούτε μια αίτηση της ιεράς μονής Βατοπεδίου κατά την απαλλοτρίωση του κτήματος που έδινε χρονικό περιθώριο, βάσει του δικαίου να προσκομίσουν δικαιολογητικά, συμβόλαια, συμφωνητικά, αποδοχές κληρονομιάς και ό,τι άλλο έχουν για να καταγραφεί η ιδιοκτησία τους. Σε καμία αρχική διανομή δεν θα βρεις να διεκδικείται από τη μονή Βατοπεδίου. Όταν πήγα στο δικαστήριο, είπα στην πρόεδρο ότι από το 1927, που έγιναν οι αποτυπώσεις μέσω της επιτροπής απαλλοτριώσεων, μέχρι και το 1998 που εργάστηκα στους αναδασμούς της Σάλπης και της Καλλίστης δεν υπάρχει μια αίτηση που να λέει διεκδικούμε αυτήν την έκταση ή ένα χαρτί που να προσκόμισαν στην επιτροπή και να λέει ότι είναι δικές τους εκτάσεις. Δεν θα ήταν τρελός ο τότε νομάρχης να κάνει αναδασμό στην περιοχή, θα περίμενε να αποφανθεί το δικαστήριο.



Η απόφαση γιατί ποτέ δεν γνωστοποιήθηκε; Δεν βγήκε δικαστική απόφαση. Αποσύρθηκε η μονή και έγινε μια ανταλλαγή. Γιατί έγινε; Βγήκε απόφαση δικαστηρίου που να λέει ότι αυτά τα 24.150 στρέμματα ανήκουν στη μονή; Όχι! Ποιες εκτάσεις αντηλλάγησαν και πώς; Ποιος τα καθόρισε, αφού το δικαστήριο δεν έβγαλε απόφαση. Εγείρονται ερωτήματα, ας τα βρει ο κ. Σανιδάς, ελπίζω να με καλέσει και να προσκομίσω τα στοιχεία. Μιλάνε όλοι χωρίς να γνωρίζουν…



Τι συμπέρασμα βγάλατε από αυτήν την υπόθεση; Σεβόμαστε και αγαπάμε το Άγιον Όρος, υπάρχει μεγάλη πνευματικότητα, αλλά υπήρξαν και φοβερές “business”. Αυτά που δεν έχει κάνει κανένα μοναστήρι μέχρι τώρα, τα έκανε η μονή Βατοπεδίου από το 1992 μέχρι 2002. Μέσα σε δέκα χρόνια αναστάτωσε όλο το Άγιον Όρος. Οι “business” αυτής της μονής αγγίζουν τα 300 εκατ. ευρώ.



Ο ντόπιος πληθυσμός δεν αντέδρασε όσο έπρεπε. Ήταν έτσι πιο εύκολος ο δρόμος της μονής; Κατάγομαι από τη Λευκάδα, αγάπησα τη Θράκη και από το ʼ75 μένω εδώ. Ολοκλήρωσα επτά αναδασμούς. Είναι καλοκάγαθος ο κόσμος της Θράκης, δεν διεκδικεί τα δίκαιά του. Η “δουλειά” αυτή της μονής έγινε αλλού, κανείς από τους τοπικούς παράγοντες δεν θα ξεπουλούσε τον τόπο του. Νομίζω ότι φταίνε οι κακοί σύμβουλοι των πολιτικών. Όταν οι υπουργοί είδαν μπροστά τους μια τέτοια ανταλλαγή 24.150 στρεμμάτων, γνωρίζοντας ότι δεν στοιχειοθετείται ούτε οριοθετείται πουθενά, θα έπρεπε να είναι πιο προσεκτικοί. Αυτοί που πήραν τις αποφάσεις γιατί δεν ρώτησαν τους τοπικούς παράγοντες που ξέρουν, τη διεύθυνση Γεωργίας, τη διεύθυνση Δασών;



Την Κτηματική Υπηρεσία της Ξάνθης πάντως που τη ρώτησαν, δεν κράτησε τη σωστή στάση…

Δεν μου επιτρέπεται να το σχολιάσω… Πρέπει κάποτε αυτός ο τόπος να μάθει να διεκδικεί το δίκιο του. Εάν αυτό γινόταν στα τσιφλίκια της Θεσσαλίας, θα συγκεντρώνονταν 100.000 κόσμος, στην Κομοτηνή ήταν εκατό όλοι κι όλοι στο δικαστήριο. Πρέπει ο κόσμος να βρίσκεται σε εγρήγορση. Δεν μπορεί κανείς από την Αθήνα να ρυθμίζει τον τόπο μας. Και κανείς δεν μπορεί να ξεπουλάει. Χωρίς δικαστική απόφαση που να προσδιορίζει το ιδιοκτησιακό καθεστώς και την έκταση πώς έγιναν οι ανταλλαγές και για ποιο πράγμα έγιναν αυτές; Γιατί υπάρχουν δυο πραγματογνωμοσύνες, με δύο τοπογραφικά, το ένα που προσκομίστηκε στο συμβολαιογράφο 22.000 στρεμμάτων και γιατί το άλλο που πήγε στους πραγματογνώμονες ήταν 24.150 στεμμάτων, γιατί μειώθηκε η έκταση; Ποιος ο λόγος; Τι μεσολάβησε και πού πήγαν; Δεν προέκυπτε πουθενά ιδιοκτησία της μονής, ανταλλάχθηκε αέρας και νερό με εκατομμύρια ευρώ. Όλα ήταν στημένα και έτοιμα, ενώ ένας πολίτης για να αγοράσει ένα σπίτι ή ένα οικόπεδο χρειάζεται να τρέχει επτά μήνες.



Ο ηγούμενος Εφραίμ τώρα ζητά πίσω τη λίμνη…

Ποια Βιστονίδα θέλει πίσω; Όλες οι λίμνες και τα ποτάμια ανήκουν στο υπουργείο Οικονομίας. Δεν μπορεί να γίνει τίποτα, αν δεν συναινέσει αυτό το υπουργείο. Ο συνεταιρισμός αλιέων έχει μόνο την εκμετάλλευση της λίμνης, τίποτε άλλο.

ΔΑΣΟΛΟΓΟΙ (ΠΕΔΔΥ) Σκοπιμότητες και σκοτεινές διαδρομές

"Θεωρούμε ότι μέσα από την περίπτωση του σκανδάλου της μονής Βατοπεδίου αναδεικνύονται τα κενά και οι ασάφειες στη νομοθεσία, η αντικρουόμενη πολλές φορές νομολογία και κυρίως οι σκοπιμότητες και οι σκοτεινές διαδρομές που τελικά καθορίζουν την έκβαση τέτοιων υποθέσεων, κυρίως σε βάρος του δημόσιου συμφέροντος", αναφέρει μεταξύ άλλων ανακοίνωση της ΠΕΔΔΥ.

"Η Ένωσή μας καταδικάζει την παγιωμένη (όπως αποδεικνύεται) αντίληψη των κυβερνήσεων να διαχειρίζονται τη δημόσια περιουσία και κυρίως τα δάση και τις δασικές εκτάσεις όχι σαν φυσικό πόρο με ιδιαίτερη περιβαλλοντική αξία, που προστατεύεται από το σύνταγμα, αλλά αποσπασματικά και αντιεπιστημονικά σαν οικονομικό αγαθό, που συνδέεται κυρίως με την οικονομική αξία της γης...

Η αντίληψη αυτή έχει αποτυπωθεί κραυγαλέα στο νομικό μας σύστημα, είτε στις κατά καιρούς αποσπασματικές ρυθμίσεις που είδαν το φως της δημοσιότητας είτε ακόμη και σε μια σειρά αντιδασικών και αντισυνταγματικών νόμων, (1734/87, 3208/2003 κτλ.) ακόμη και στην πρόσφατη προσπάθεια για την αναθεώρηση των άρθρων 24 και 117 του συντάγματος.

Συνδέεται ακόμη και με την προσπάθεια κατάργησης του τεκμηρίου κυριότητας υπέρ του δημοσίου στα δάση και δασικές εκτάσεις, που πολλές φορές με συστηματικό τρόπο προβλήθηκε από μεγαλόσχημα πολιτικά στελέχη, με στόχο την αλλαγή χρήσης τους και την παραχώρησή τους στα ιδιωτικά συμφέροντα.

Στην υπόθεση της ανταλλαγής δημόσιων εκτάσεων, με εκτάσεις που κατείχε η Ι.Μ. Βατοπεδίου... ανατέθηκε σε αναρμόδιες υπηρεσίες να "χειριστούν" την υπόθεση... αγνοήθηκαν οι δασικές υπηρεσίες, που αρνήθηκαν ουσιαστικά να συμβάλουν στο χαρακτηρισμό δασών ως άρτιων και οικοδομήσιμων οικοπέδων και την παράδοσή τους στις, καλογερικές και μη, αναπτυξιακές εταιρείες.

Με τον τρόπο αυτό το χθαμαλό δάσος γίνεται δασική έκταση και μάλιστα από αναρμόδιο όργανο. Ο χαρακτηρισμός των επιτροπών απαλλοτρίωσης ως κοινόχρηστο δάσος, το οποίο δεν μπορεί να αλλάξει χρήση σύμφωνα με τη δασική νομοθεσία, γίνεται κληροτεμάχιο, που μπορεί να διατεθεί για οποιαδήποτε χρήση. Τα 8.600 στρέμματα κοινόχρηστου δάσους γίνονται, “αγρόκτημα Ουρανούπολης” και στα συμβόλαια ανταλλαγής καταλήγει “άρτιο και οικοδομήσιμο οικόπεδο”.

Γιατί η πολιτική ηγεσία του ΥΠΑΑ. & Τροφίμων έκανε δεκτή ασμένως μια τέτοια γνωμοδότηση και μάλιστα μειοψηφούντος του αντιπροέδρου του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους “Ν.Σ.Κ.), ο οποίος ρητά αναφέρει ότι το Ν.Σ.Κ. δεν έχει καμία αρμοδιότητα να γνωμοδοτήσει αν μια έκταση είναι δάσος ή δασική έκταση.

Για την Ένωσή μας είναι προφανές ότι, υπάρχει θέμα με τη λειτουργία θεσμικών οργάνων που γνωμοδότησαν για την υπόθεση Βατοπεδίου. Επισημαίνουμε και σήμερα ότι και με την έλλειψη δασικών χαρτών και δασολογίου η ίδια μοίρα επιφυλάσσεται για χιλιάδες άλλα στρέμματα δασών και δασικών εκτάσεων που αποτελούν δημόσια περιουσία. Η αναζήτηση εποικιστικών εκτάσεων σε όλη την Ελλάδα, προκειμένου να ανταλλαχτούν με εκτάσεις που φέρεται να κατείχε η μονή Βατοπεδίου, προϋποθέτει πολιτική έγκριση και σχεδιασμό, καθώς και τη δυνατότητα γνώσης. Αν οι εμπνευστές του σχεδίου αυτού είναι ίδιοι με αυτούς που πρότειναν την αναθεώρηση του άρθρου 24 του συντάγματος (δηλαδή την αποδέσμευση των δασικών εκτάσεων από τη συνταγματική προστασία), τότε η ευθύνη ξεπερνά τους υπουργούς που χειρίστηκαν την υπόθεση.

Η Ένωσή μας αποφάσισε με προσφυγή στο ΣτΕ να ζητήσει την ακύρωση των πράξεων που στρέφονται κατά του δημοσίου συμφέροντος".

Συμβολική κατάληψη εργοταξίου στην Καρδία

Εξελίξεις και κινητοποιήσεις "πέριξ" του Βατοπεδίου

Συμβολική κατάληψη εργοταξίου, προκειμένου να μην προχωρήσουν οι εργασίες σε όσα οικόπεδα του δήμου Μίκρας παραχωρήθηκαν στη μονή Βατοπεδίου και δεν έχουν κτισθεί, θα πραγματοποιηθεί σήμερα το πρωί στο δημοτικό διαμέρισμα Καρδίας. Η κατάληψη αποφασίστηκε την περασμένη εβδομάδα, σε συνεδρίαση του δ.σ., το οποίο με ομόφωνο ψήφισμα καλεί τις αρμόδιες αρχές “να επιδιώξουν την ακύρωση των επίμαχων μεταβιβάσεων”. “Στόχος μας είναι τα οικόπεδα να δοθούν στο δήμο για τη δημιουργία κοινωφελών υποδομών”, δήλωσε ο δήμαρχος Μίκρας Θεόδωρος Γκουστίλης.

Κινητοποιήσεις ΣΥΡΙΖΑ 

Χθες το μεσημέρι, εξάλλου, πραγματοποιήθηκε στο δήμο Άρνισσας του νομού Πέλλας κινητοποίηση της Ν.Ε. του ΣΥΝ, "για την παράνομη παραχώρηση των 180 στρεμμάτων του Αγίου Αθανασίου, στο Καϊμακτσαλάν, από την Κτηματική Εταιρεία του δημοσίου στη μονή Βατοπεδίου". Την ερχόμενη Κυριακή θα γίνει συγκέντρωση του ΣΥΡΙΖΑ Χαλκιδικής στην είσοδο του Αγίου Όρους, στην Ουρανούπολη, με κεντρικό ομιλητή τον Αλέκο Αλαβάνο.

Αποστάσεις αρχιεπισκόπου

Διακριτικές αποστάσεις από τα όσα διαδραματίζονται γύρω από την υπόθεση της μονής Βατοπεδίου κράτησε ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος.

“Η Εκκλησία δεν έχει λόγο για τα τεκταινόμενα στο Άγιον Όρος, όπως και το Άγιον Όρος δεν έχει λόγο για την Ελλαδική Εκκλησία”, σημείωσε. Εξέφρασε εμπιστοσύνη στην ελληνική δικαιοσύνη, συμπληρώνοντας ότι μετά το πέρας της δικαστικής διερεύνησης θα μπορέσει να πει περισσότερα.

Μητροπολίτες

Ιδιαίτερα καυστικός για τις σχέσεις του Θοδωρή Ρουσόπουλου με τον ηγούμενο Εφραίμ εμφανίζεται σε συνέντευξη του στο “Πρώτο Θέμα” ο μητροπολίτης Ζακύνθου Χρυσόστομος. “Αν ο κ. Θεόδωρος Ρουσόπουλος ήθελε να ευεργετήσει τον Εφραίμ, ας το έκανε με τα οικονομικά τα δικά του και όχι του κράτους. Όταν ένα μοναστήρι έχει τέτοια στήριξη, είναι λογικό να διεκδικεί ό,τι πιστεύει πως του ανήκει. Το θέμα είναι να μη μετατρέπονται οι πνευματικές σχέσεις σε οικονομικές, όταν μάλιστα ο χαμένος είναι τα οικονομικά του κράτους...”, αναφέρει χαρακτηριστικά.

Ξεκάθαρα αντίθετος με τις επιχειρηματικές δραστηριότητες της μονή Βατοπεδίου εμφανίστηκε και ο μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Άνθιμος, τονίζοντας το θέμα του σκανδαλισμού των πιστών από τις δραστηριότητες αυτές. Ο κ. Άνθιμος, θεωρεί πως το σκάνδαλο του Βατοπεδίου είναι θέμα της δικαιοσύνης.